بررسی آمار تولید خودروهای سواری در نیمه نخست سال ۱۳۹۵

پیش به سوی یک‌میلیــــون!

تولید خودروهای سواری در ایران در سال‌های اخیر صعود و نزول زیادی را تجربه کرده اما پس از طی دوران تحریم‌ها به نظر می‌رسد این بخش از صنعت در حال بازیابی خود است و می‌رود تا به‌روزهای اوج خود نزدیک شود.

به گزارش پایگاه خبری «عصر خودرو»، در نیمه نخست سال جاری درمجموع ۵۳۴,۴۰۲ دستگاه انواع خودرو سواری (شامل خودروهای شاسی‌بلند و کراس‌اوور) در کشور تولید شده است که نشان از افزایش ۱۶.۱درصدی نسبت به مدت مشابه سال پیش دارد. این افزایش تولید البته چندان زیاد نیست و به‌ویژه اگر آن را با سقوط شدید دوران تحریم‌ها مقایسه کنیم می‌توان گفت خودروسازان ایرانی هنوز برای رسیدن به ‌روزهای خوب خود راه درازی در پیش دارند اما بررسی آمار تولید خودرو نشان می‌دهد امسال می‌توان به‌راحتی از مرز تولید یک‌میلیون دستگاه خودرو عبور کرد. در این بخش مروری بر برترین شرکت‌های تولیدکننده خودروهای سواری در ایران در نیمه نخست سال خواهیم داشت.

ایران‌خودرو
آبی‌های جاده مخصوص نیمه نخست امسال را با روند موفقیت‌آمیزی آغاز کردند و توانستند این موفقیت را تا پایان دوره مورد بررسی ما هم حفظ کنند به گونه‌ای که در شش‌ماهه نخست سال، با تولید ۲۷۷,۸۴۱ دستگاه انواع خودرو سواری، سهمی ۵۲درصدی از بازار خودروهای سواری تولید شده در ایران را در اختیار داشتند ضمن آنکه توانستند با اختلاف بیش از ۶۰هزار دستگاه، سایپا را به‌عنوان اصلی‌ترین رقیب خود پشت سر بگذارند. ایران‌خودرویی‌ها دلایل زیادی برای خوشحال بودن دارند که قطعا مهم‌ترینش در کنار افزایش ۱۰درصدی تولید خودرو در شش‌ماهه نخست امسال نسبت به مدت مشابه سال پیش، می‌تواند بازپس‌گیری سهم بازار از سایپا باشد. ایران‌خودرو زمانی با حضور پیکان در خطوط تولیدش یکه‌تاز بازار بود و سهم قابل‌توجهی از بازار را در اختیار داشت. با خروج اجباری پیکان از خطوط تولید، ایران‌خودرو عملا قلک خود را از دست داد و سایپایی‌ها هم به‌خوبی از این موقعیت استفاده کردند و با عرضه پرشمار و بهبود شرایط فروش پراید توانستند به‌خوبی از خلأ موجود در بازار استفاده کنند و سهم ایران‌خودرو را در اختیار بگیرند. ایران‌خودرویی‌ها البته با عرضه آردی و بعدها روآ تلاش‌هایی برای بازپس‌گیری سهمشان از سایپا انجام دادند اما این تلاش‌ها هیچ‌گاه موفق نبود. در یک سال اخیر اما ایران‌خودرو توانسته بیش از هر چیز با اتکا به محصولات پژو و البته ضعف سایپا، سهم بازار خود را افزایش دهند. نکته مهم در قدرت‌گیری دوباره ایران‌خودرو، عدم عرضه رقیبی مستقیم برای پراید از سوی این شرکت است و به این ترتیب ایران‌خودرو توانسته در حالی بر رقیبش غلبه کند که رقیب از امتیاز تولید خودرو ارزان‌قیمت‌تر برخوردار است.


همان‌گونه که عنوان شد اصلی‌ترین اتکای ایران‌خودرو همچنان به محصولات برند پژو است؛ محصولاتی که البته همگی در بازارهای جهانی از رده خارج محسوب می‌شوند و این مسئله می‌تواند در آینده، کار ایران‌خودرو را دشوار کند هرچند در مقابل ایران‌خودرویی‌ها تلاش دارند با قرارداد جدیدی که با پژو منعقد کرده‌اند، ضمن عرضه محصولات جدید تنوعی به طیف محصولات خود بدهند و بخشی از محصولات فعلی را نیز به‌روزرسانی کنند. در مقابل اما باید در نظر داشت در حال حاضر بیشترین حجم فروش ایران‌خودرو متعلق به خودرویی است که جانشینی در طیف قیمتی خود در محصولات آینده این شرکت ندارد و به همین دلیل شاید ایران‌خودرویی‌ها به‌زودی انگیزه‌ای برای خارج کردن محصولات قدیمی پژو از خطوط تولید نداشته باشند. در میان محصولات ایران‌خودرو، بیشترین حجم تولید در نیمه نخست سال متعلق به پژو ۴۰۵ است؛ خودرویی با حدود ۳ دهه قدمت در بازارهای جهانی که هنوز هم در ایران به فروش می‌رسد و البته هنوز هم مشتریان خود را دارد. این خودرو به‌تنهایی سهمی ۲۶درصدی در سبد محصولات ایران‌خودرو دارد و حتی سمند که در رده قیمتی آن عرضه می‌شود و از امکانات بیشتری برخوردار است نتوانسته موقعیت پژو ۴۰۵ پیر را به خطر بیندازد.
بعد از پژو ۴۰۵، مدل ۲۰۶ بیشترین سهم را در تولیدات ایران‌خودرو در نیمه نخست سال داشته است. این خودرو از زمان ورودش به بازار ایران‌خودروی محبوبی بوده و هنوز هم توانسته محبوبیت خود را حفظ کند هرچند کلاس هاچ‌بک‌های شهری در ایران کلاس شلوغی است و رقبای زیادی برای گرفتن جایگاه ۲۰۶ تلاش می‌کنند. در جدول رده‌بندی تولیدات ایران‌خودرو، سمند به‌عنوان خودرو ملی ایران‌خودرو با تولید ۴۶,۳۸۵ دستگاه در جایگاه چهارم ایستاده و این در حالی است که ایران‌خودرویی‌ها تلاش دارند با تغییرات ظاهری در آن، سمندهای بهتری را به بازار عرضه کنند اما خریداران هنوز هم خرید خودروهای برند پژو را (با وجود شباهت ساختار شاسی و فنی به سمند) ترجیح می‌دهند. با این حساب شاید به‌زودی ایران‌خودرو باید فکری برای بازنشستگی این خودرو و عرضه مدل‌های جدیدتر آن بکند تا بتواند برند ملی خود را به‌جایگاهی بالاتر برساند. بازنده بزرگ ایران‌خودرو اما نه سمند، که مدل راناست؛ خودرویی که ایران‌خودرو با امید زیادی آن را به‌عنوان یک سدان کوچک و با ذهنیت بهره‌گیری از تجربیات و قطعات پژو ۲۰۶SD تولید کرد و با توجه به قیمت پایین‌تر انتظار داشت استقبال خوبی از آن به عمل آید اما به نظر می‌رسد نارضایتی‌های کیفی از این خودرو باعث شده خریداران خرید مدل‌های دیگر را ترجیح دهند چراکه تولید رانا در نیمه نخست سال ۳۵درصد نسبت به مدت مشابه سال پیش کاهش پیدا کرده است که نمی‌تواند خبر خوبی برای ایران‌خودرو باشد. دیگر بازنده در طیف محصولات ایران‌خودرو مدل ‌هایماست؛ خودروی چینی در کلاس شاسی‌بلند‌ها که می‌توان آن را رقیب S۵ کرمان‌موتور و تیگو۵ مدیران‌خودرو دانست اما درحالی‌که دو رقیب در شش‌ماهه نخست سال به ترتیب آمار تولید بیش از ۷هزار و بیش از ۵هزار دستگاه را ثبت کردند، هایما تنها اندکی بیش از هزار دستگاه تولید شده که برای شرکتی در اندازه ایران‌خودرو ناامیدکننده است.

سایپا
سال‌هاست نام سایپا با پراید گره خورده و در شش‌ماهه نخست سال هم سایپا نشان داده محوریت اصلی تولیداتش همچنان پراید است چراکه پراید به‌تنهایی بیش از ۵۴درصد از تولیدات این شرکت را تشکیل می‌دهد و با این حساب سایپایی‌ها حتی بیش از رقیب آبی‌پوش خود به محصولات قدیمی‌شان وابسته هستند. گروه سایپا (شامل سایپا، پارس‌خودرو بن‌رو) البته نیمه نخست سال را به‌خوبی گذراند و توانست با تولید ۲۱۵,۲۴۶ دستگاهی، شاهد افزایش ۳۱درصدی در تولیداتش باشد و از این نظر می‌توان امسال را سال خوبی برای سایپا دانست اما با نگاهی به سبد تولیدات سایپا می‌توان گفت این شرکت همچنان مشکلاتی دارد که باید هر چه زودتر برای رفع آنها اقدام کند.


سایپایی‌ها پراید را هم‌اکنون در ۴ سایت مختلف تولید می‌کنند که مجموع تولیدات آن در شش‌ماهه نخست سال ۱۱۶,۳۱۳ دستگاه بود تا به این ترتیب پراید به پرتیراژترین خودرو تولید داخل تبدیل شود. سایپا در سال‌های اخیر تلاش کرده با ایجاد تنوع در پراید و ارائه نمونه‌های تغییر یافته از آن تا حدودی قدیمی بودن پراید را پنهان کند و عرضه پلت‌فرم X۱۰۰ که حاصل تقویت و بهسازی پلت‌فرم قدیمی کیا پراید بود هم در همین راستا انجام گرفته‌ اما همه اینها باعث نمی‌شود بتوانیم این خودرو را که آغاز تولید آن به حدود ۳ دهه پیش بازمی‌گردد، خودرویی به‌روز بدانیم. پراید البته به دلیل قیمت ارزان و هزینه پایین تعمیرات و نگهداری همچنان تقاضای بالایی در بازار دارد و به این ترتیب بعید است سایپایی‌ها تصمیمی برای خروجش از خط داشته باشند ضمن آنکه پروژه جایگزینی تیبا به‌جای پراید هم فعلا چندان جدی نیست چراکه از یک‌سو اختلاف قیمت دو خودرو مطرح است و از سوی دیگر بازار چندان اشتیاقی به تیبا نشان نداده و ثبات تولید این محصول هم می‌تواند نشانه‌ای از این موضوع باشد. سایپایی‌ها با امید زیادی تیبا را روانه بازار خودرو کردند و در ابتدا هم این خودرو توانست روند موفقیت‌آمیزی را طی کند و حتی بسیاری معتقد بودند با اندکی ارزان‌سازی می‌تواند جایگزین پراید شود اما تولید ۴۴هزار دستگاهی این خودرو در مقایسه با تولید بیش از ۱۱۶هزار دستگاهی پراید نشان‌دهنده آن است که بازار خودرو ایران هنوز این خودرو را به‌عنوان جایگزین پراید نپذیرفته است.


سایپایی‌ها به‌عنوان مالک پارس‌خودرو، در سبد تولیداتشان محصولات رنو را هم دارند که البته در سال جاری روند خوبی داشته و توانسته رتبه سوم را در سبد محصولات سایپا داشته باشد. سایپایی‌ها در سبد محصولات خود تندر ۹۰، پارس تندر و البته دو خودرو جدید ساندرو استپ‌وی را دارند که دو خودروی آخر تقاضای بالایی در بازار دارند و صف خرید آنها نشان‌دهنده روند رو به رشد این محصولات در ماه‌های پیش رو است و از این نظر می‌توان انتظار داشت در صورت افزایش تولید از سوی پارس‌خودرو، سهم این محصولات در سبد سایپا افزایش پیدا کند. محصولات رنو در حال حاضر با تولید ۳۲,۲۵۵ دستگاه در پارس‌خودرو، سهمی ۱۵درصدی در سبد محصولات سایپا دارند. این حجم تولید نشان از افزایش ۱۹۷درصدی دارد که خبر خوبی برای علاقه‌مندان برند رنو در ایران است. سایپایی‌ها محصولات برلیانس را نیز در تولیدات خود دارند که در دو خانواده ۲۰۰ و ۳۰۰ در مدل‌های صندوق‌دار و هاچ‌بک تولید می‌شود. در ابتدا امید زیادی به موفقیت این محصولات بود و سایپایی‌ها در قیمت‌گذاری محصولات خود و به‌طور مشخص محصولات خانواده رنو تلاش می‌کردند خودروهای برلیانس را در قیمت پایین‌تری قرار دهند تا از این طریق بتوانند حجم فروش آنها را افزایش دهند اما فروش ۱۳,۷۷۸ دستگاهی محصولات برلیانس نشان می‌دهد این خودروها همچنان تا رسیدن به اهداف سایپا راه درازی در پیش دارند و به‌طور ویژه در مقابل رنو (با وجود قیمت بالاتر رقیب فرانسوی) هنوز نتوانسته‌اند موفقیت بالایی کسب کنند. البته سایپایی‌ها رابطه بسیار خوبی با برلیانس دارند و بر اساس اعلام مدیر‌عامل این شرکت قرار است تولید این محصولات به‌طور کامل به پارس‌خودرو واگذار شود و گمانه‌زنی‌ها نشان می‌دهد این تغییر شاید در راستای کاهش وابستگی پارس‌خودرو به محصولات رنو باشد و با این دیدگاه شاید تولید برلیانس در سال آینده افزایش پیدا کند.
سایپایی‌ها همچنین چانگان CS۳۵، آریو و کیا ریو را نیز در سبد تولیدات خود دارند هرچند سهم مجموع کمتر از ۴درصدی مجموع این خودروها نشان می‌دهد هنوز به بازیگری جدی در سبد محصولات سایپا تبدیل نشده‌اند.

مدیران‌خودرو
در سال‌های قبل، مدیران‌خودرو و کرمان‌خودرو رقابت سختی برای کسب رتبه سوم در بازار کشور داشتند و البته معمولا برنده این رقابت نیز کرمان‌خودرو بوده اما در سال جاری با افت تولید در کرمان‌خودرو شاهد برتری مدیران‌خودرو و کسب رتبه سوم توسط این شرکت هستیم. مدیران‌خودرو در نیمه نخست سال جاری درمجموع ۲۳,۶۹۹ دستگاه محصولات چری را به تولید رسانده که نسبت به مدت مشابه سال پیش، افزایش قابل‌توجه ۴۹درصدی را نشان می‌دهد که در بازار نسبتا راکد خودرو کشور عدد قابل‌توجهی است. البته بخشی از این افزایش را می‌توان به دلیل افت سال پیش مدیران‌خودرو دانست و امسال این شرکت توانسته تا حد زیادی افت سال پیش خود را جبران کند.

محور فعالیت‌های مدیران‌خودرو در نیمه نخست سال مدل جدید ۱۱۰S است و این خودرو با تولید ۸,۱۶۶ دستگاه به‌تنهایی سهمی ۳۴درصدی در تولیدات مدیران‌خودرو دارد. مدل ۱۱۰S ارزان‌ترین خودرو مدیران‌خودرو و البته یکی از ارزان‌ترین خودروهای تولید شده در کشور است و همواره سهم بالایی در تولیدات مدیران‌خودرو داشته اما در سال گذشته و به دنبال تصمیم این شرکت برای جایگزینی مدل‌های پیشین با نمونه جدید شاهد افت تولید مدل‌های عادی این خودرو بودیم و به این ترتیب نه‌تنها سهم این خودرو از سبد محصولات مدیران‌خودرو کاهش یافت، بلکه افت تولید مدل ۱۱۰ باعث افت سهم مدیران‌خودرو در بازار هم شد. مدل‌های جدید این خودرو هرچند شروعی آرام در بازار داشتند اما روند موفقیت‌های آنها به‌مرور آغاز شد و اکنون توانسته‌اند تا حد زیادی جایگاهی را که پیش از این مدل‌های ۱۱۰ در بازار داشتند، کسب کنند. البته این خودرو با وجود قیمت پایین، هنوز نتوانسته جایگاه بالایی در بازار خودروهای ایران پیدا کند هرچند شرایط فروش مناسب مدیران‌خودرو کمک بزرگی برای پیشبرد طرح‌های فروش این شرکت است و به این ترتیب احتمالا در ادامه شاهد قدرت‌گیری آن خواهیم بود. مدیران‌خودرو در سال گذشته با همکاری چری چین طیف جدید از محصولات را با برند چری و به‌عنوان نمونه‌های لوکس‌تر از محصولات برند MVM روانه بازار کرد که هم‌اکنون شامل دو مدل تیگو۵ و آریزو۵ است. این خودروها هرچند قیمت‌های بالاتری نسبت به طیف محصولات مدیران‌خودرو دارند اما به نظر می‌رسد به دلیل امکانات بیشتر و طراحی قابل‌قبولشان از سوی بازار با استقبال مواجه شده‌اند به گونه‌ای که تیگو۵ با تولید ۵,۵۶۶ دستگاه، دومین خودرو پرتیراژ مدیران‌خودرو است و اختلاف قابل‌توجهی با برخی مدل‌های ارزان‌قیمت‌تر این شرکت دارد. در رتبه سوم این جدول و البته با فاصله اندکی نسبت به تیگو۵، مدل‌های هاچ‌بک و صندوق‌دار ۳۱۵ قرار دارند که با تولید ۵,۳۸۹ دستگاه بالاتر از مدل ۵۵۰ ایستاده است. البته مدل ۳۱۵ هرچند جایگاه مناسبی در طیف محصولات مدیران‌خودرو دارد اما درمجموع شاهد افت تولید نسبت به مدت مشابه سال پیش است و این نمی‌تواند خبر خوبی برای مدیران‌خودرو باشد چراکه این خودرو تا پیش از این یکی از محصولات کلیدی مدیران‌خودرو بود و هرچند هنوز هم مدل‌های هاچ‌بک آن فروش خوبی دارد اما نمونه‌های صندوق‌دار آن افت شدیدی را تجربه کرده‌اند و این مسئله در آینده می‌تواند وضعیت این خودرو را متزلزل کند هرچند به نظر می‌رسد مدیران‌خودرو قصد دارد تا حدودی خریداران مدل‌های صندوق‌دار این خودرو را به سمت خرید مدل ۵۵۰ سوق دهد.

کرمان‌خودرو
سال ۱۳۹۵ برای کرمان‌خودرویی‌ها سال خوبی نبود چراکه این شرکت با تولید ۱۵,۳۳۸ دستگاه انواع خودرو، کاهش ۳۸درصدی را تجربه کرده است. وقتی این عدد را در مقابل رشد بیش از ۱۶درصدی کل بازار قرار دهیم بیشتر می‌توان به وضعیت کرمان‌خودرو پی برد. این شرکت که تنوع مناسبی از محصولات برندهای لیفان و جک را تولید می‌کند، در سال‌های قبل به‌راحتی از سد مدیران‌خودرو عبور کرده بود و رتبه سوم بازار را در اختیار داشت اما مدتی است با مشکلاتی در زمینه تولید دست‌وپنجه نرم می‌کند و این مسئله باعث شده به رتبه چهارم سقوط کند.


مزیت بزرگ کرمان‌خودرو تنوع محصولات و البته حضورش در کلاس‌های مختلف است اما با این وجود شاهد افت تولید در این شرکت هستیم و این در حالی است که کرمان‌خودرویی‌ها محصولات جدیدی را نیز در این مدت عرضه کرده‌اند هرچند حضور در کلاس خودروهای زیر ۳۰ میلیون تومان به‌شدت در این شرکت احساس می‌شود. محور فعالیت‌های کرمان‌خودرو در نیمه نخست سال مدل کراس‌اوور جک S۵ است که با تولید ۷,۳۰۲ دستگاه در دو مدل دستی و اتوماتیک سهمی ۴۷درصدی در سبد تولیدات کرمان‌خودرو دارد و البته توانسته رقیب سرسخت خود در مدیران‌خودرو، تیگو۵ را با اختلاف قابل‌توجهی شکست دهد. کرمان‌خودرو عرضه مدل‌های اتوماتیک این خودرو را به‌تازگی آغاز کرده است و تقاضای بالای بازار برای این خودرو نشان از استقبال خریداران از آن دارد و احتمالا کرمان‌خودرویی‌ها می‌توانند با افزایش عرضه آن، رونق را به خطوط تولیدی خود بازگردانند هرچند بررسی شرایط فروش کرمان‌خودرو نشان می‌دهد فعلا برنامه‌ای برای عرضه این خودرو وجود ندارد و کرمان‌خودرویی‌ها روی تحویل خودروهای ثبت‌نام شده از قبل تمرکز کرده‌اند.
همان‌گونه که عنوان شد محور فعالیت‌های کرمان‌خودرو در شش‌ماهه نخست سال، خودروی جک S۵ بوده به گونه‌ای که دومین خودرو در این جدول اختلافی در حدود ۵ هزار دستگاه با این خودرو دارد ضمن آنکه رقابت سختی میان ۳خودرو برای کسب این عنوان وجود داشته و همه آنها سطح تولیدی در محدوده ۲ هزار دستگاه دارند. درنهایت در این رقابت و البته در شش‌ماهه نخست سال جک J۵ با تولید ۲,۵۸۷ دستگاهی موفق به کسب عنوان دومین خودرو در سبد تولیدات کرمان‌خودرو شده است تا به این ترتیب محصولات برند جک با آمار تولید نزدیک به ۱۰هزار دستگاه، بر لیفان با آمار تولید کمتر از ۶ هزار دستگاه برتری یابند. لیفان ۸۲۰ سومین خودرو در خانواده محصولات کرمان‌خودرو است و با تولید ۲,۰۹۹ دستگاه، با توجه به بازه قیمتی‌اش می‌توان آن را موفق دانست. این خودرو سدان برای حضور در بازه قیمتی ۸۰ میلیون تومانی، به فضایی بزرگ، موتوری پرقدرت، ظاهر جذاب و البته آپشن‌های مناسب مجهز است و موج تقاضای اولیه برای آن نشان داد می‌تواند جزو گزینه‌های کرمان‌خودرو برای افزایش تولید باشد هرچند به نظر می‌رسد فعلا کرمانی‌ها برنامه‌ای برای فروش آن ندارند.

 

برچسب‌ها

ارسال نظر

پس از بررسی تحریریه منتشر می‌شود.