به گزارش پایگاه خبری «عصر خودرو» به نقل از روزنامه همشهری، البته این ماجرای «امنترین شکل ممکن» با موتور، کلا زیر سؤال است، اما باز هم باعث نمیشود تا شهروندان بیخیال این دوچرخها شوند. گاهی وقتها آنقدر تعدادشان در خیابانهای شهر زیاد میشود که آدم تعجب میکند؛ اینکه شهروندان بیشترند یا موتورسیکلتها.
یک سرگذشت کوچولو
واردات انبوه موتورسیکلت را باید به پایان دهه۲۰شمسی نسبت داد؛ جایی که ایران کمکم با موتورسیکلتهای انگلیسی چون تریومف، آریل رویال سهتفنگه، ماچلس و… آشنا شد. انگلیسیها بازار موتورسیکلت ایران را به انقیاد خود درآورده بودند تا اینکه کمکم سر و کله موتورسیکلتهای ایتالیایی هم پیدا شد؛ با برندهایی چون وسپا، لامبرتا، دوکاتی و… . البته آلمانیها ، فرانسویها و آمریکاییها هم کمکم پیدایشان شد. بخشی از محبوبترینهای بازار موتورسیکلت ایران را نیز ژاپنیها تشکیل میدهند؛ چشمبادامیهایی که با دوچرخهای خودروی خود، از اواخر دهه۴۰ میلادی راهی بازار ایران شدند؛ با برند معروف یاماها. سوزوکی هم چند سال بعدتر سروکلهاش پیدا شد؛ همچنین سروکله هوندای معروف. بعدها نیز شرکتهای ایرانی ایراندوچرخ ، تکتاز، کویر موتور و شبیه آن ایجاد شدند تا بازار موتورسیکلت ایران بومیتر شده و سروسامانی بگیرد.
سالهای اوج،سالهای فرود
به گفته بهمن ضیاءمقدم، دبیر انجمن تولیدکنندگان موتورسیکلت در گفتوگو با سایت خودروکار، هماکنون بین ۳۰ تا ۳۵ کارخانه فعال در حوزه تولید و مونتاژ موتورسیکلت فعال هستند. صنعت موتورسیکلتسازی در ایران نیم قرنی میشود که پاگرفته. این صنعت، ۱۰سال آشفته ۷۴ تا ۸۴شمسی را طی کرد که در آن، تعداد واحدهای درگیر در این حوزه حتی به ۲۰۰ مورد هم رسید. اگر یادتان مانده باشد، عرضه به قدری فراوان بود که حتی با روزی هزار تومان نیز میتوانستید صاحب یکی از آنها شوید و سختگیری چندانی در این حوزه صورت نمیگرفت اما با توجه به مشکلات ایجاد شده، ۱۰سال بعدتر یعنی ۸۴ تا ۹۴شمسی، استانداردهایی تعیین شد تا تولید موتورسیکلت سروسامان بگیرد. نکته دیگر اینکه قبل از انقلاب، تنها ۴ کارخانه درگیر تولید موتورسیکلت بودند.
سال به سال، کمتر از گذشته
طی آماری که در شهریور سال گذشته نشر یافت، در سال ۹۶ شمسی تعداد ۱۵۳هزار دستگاه موتورسیکلت در کشور تولید شد. نکته عجیب اینکه تعداد این دستگاهها در سال۹۵ شمسی، به حدود ۷۴۰هزار دستگاه رسیده بود و حتی در سالهای اوج ۷۴ تا ۸۴ به یکونیم میلیون دستگاه هم رسید. طبق همین آمار، که توسط یکی از اعضای هیأت رئیسه انجمن موتورسیکلت ایران عنوان شده بود، در سال۹۵، چیزی نزدیک به ۳۲هزار نفر در این صنعت مشغول بهکار بودند. البته در سالهای بعدتر، تولیدات و بالطبع تعداد شاغلان نیز در این صنعت کمتر شده است.
۱۱میلیون موتورسیکلت داریم
از دیگر آمارهای این حوزه، میتوان به حرفهای رئیس پلیس راهور تهران در مهر سال گذشته اشاره کرد. او گفت که جمعیت ثابت تهران ۹میلیون نفر است که درصورت محاسبه جمعیت شناور، این رقم به ۱۲میلیون نفر هم میرسد. این در حالی است که روزانه در تهران، ۴میلیون خودرو و ۳میلیون دستگاه موتورسیکلت تردد میکنند. جالب است که هر کدام از این موتورسیکلتها، به اندازه ۴خودروی سواری تولید آلودگی داشته و تقریبا نیمی از آلودگی صوتی پایتخت را نیز بهخودشان اختصاص دادهاند. نزدیک به یکسوم سوخت این موتورسیکلتهای غالبا کاربراتوری، بهصورت ناقص احتراق شده و هدر میرود. مجموع این عوامل، باعث ایجاد روزانه ۳۰۰هزار تن آلایندگی در هوا میشود. از سوی دیگر، سالانه یکونیم میلیون دستگاه و ۹۰۰هزار موتورسیکلت در ایران شمارهگذاری میشود. بنا به برخی آمارها، هماکنون نزدیک به ۳۳میلیون دستگاه وسیله نقلیه در کشور وجود دارد که از این تعداد، ۱۱میلیون موتورسیکلت و ۲۲میلیون خودرو هستند. البته قوانینی تدوین شد دال بر اینکه برای پلاکگذاری هر موتورسیکلت بنزینی، باید یک موتورسیکلت قدیمی اسقاط شود؛ ضمن اینکه ۱۰درصد تولید موتورسیکلتسازان باید برقی باشد. هرچند که اجرا و مقاومت فعالان این صنعت، مشخص نکرده که چقدر این قوانین موفق بوده است.
تولید سالهای گذشته
طبق آمار دیگری که انجمن صنعت موتورسیکلت ایران روی درگاه مجازی خود قرار داده، تولید موتورسیکلتها طی چند سال گذشته به این ترتیب بوده: مجموع تولید سال۱۳۹۵، ۷۳۷۴۵۳ دستگاه، مجموع تولید سال۱۳۹۴، ۴۵۳۲۱۳ دستگاه، مجموع تولید سال۱۳۹۳، ۵۴۲۴۱۳ دستگاه، مجموع تولید سال۱۳۹۲، ۲۴۹۶۹۳دستگاه، مجموع تولید سال ۱۳۹۱، ۴۱۸۷۳۳ دستگاه و مجموع تولید سال۱۳۹۰، ۸۱۳۲۰۶ دستگاه.
۱۰۰هزار فرصت شغلی بالقوه
و البته در پایان چند آمار دیگر را مرور میکنیم. رکورد تولید موتورسیکلت در ایران، مربوط به سال۸۱ شمسی بود که برای نخستینبار، روی عدد یکونیم میلیون دستگاه متوقف شد. مونتاژ موتورسیکلت در ایران از دهه۴۰ شروع شد؛ ولی در دهههای ۵۰ و ۶۰ و ۷۰، به ترتیب به ۴۰، ۵۰ و ۶۰درصد داخلیسازی و بومیسازی رسید. البته در دهه ۹۰، این روند معکوس شد و تولیدکنندگان و مونتاژکنندگان، موتورسیکلتها را از خارج کشور وارد کرده و از اینجا صادر میکردند؛ درحالیکه به گفته برخی، حتی باد لاستیکهای آنها نیز در خارج کشور تنظیم شده و وارد کشور میشد. بد نیست بدانید که در دهه ۸۰، نزدیک ۲۰۰هزار موتورسیکلت به همسایگانی چون افغانستان، عراق و پاکستان صادر شد که هنوز هم در این مناطق مورد استفاده قرار میگیرند. باز هم بد نیست بدانید به واسطه دلارهای دولتی که راحت در اختیار برخی از صنعتگران قرار گرفت، موتورسیکلتها بهاصطلاح بهصورت «سیکیدی» وارد شد تا در داخل کشور سرهمبندی شود. بخشی از این روند بهدلیل معافیتهای مالیاتی و برخی برای گرفتن ارز با بهانه تولید بود و البته دلیل مهم بعدی هم سود بادآورده محسوب میشد. این امر باعث شده تا ۵۰۰ واحد قطعهسازی در این حوزه تعطیل شده و ۲۰هزار فرصت شغلی از دست برود. این در حالی است که تنها منطقه خاورمیانه، کشش مصرف ۲میلیون موتورسیکلت تولیدشده را در سال دارد. در سالهای گذشته، بخشی از موتورسیکلتها از طریق مناطق مرزی خرید و فروش میشدند که ارزآوری خوبی برای کشور داشت. هماکنون اگر وضعیت این حوزه سروسامانی داده شود، میتواند دستکم ۱۰۰هزار فرصت شغلی ایجاد کند.
آخرین قیمتها
از برندهایی که در حال تولید یا مونتاژ و حتی واردات موتورسیکلت هستند میتوان به تکتاز موتور، زمرد کویر، نیرو دوچرخ، نیرومحرکه پارسیان، نیرو محرکه، ایران دوچرخ، کویر موتور و … اشاره کرد. بخشی از قیمتهای روز این موتورسیکلتها در بازار آزاد را با هم مرور میکنیم.
فرم ارسال نظر
نظر شما پس از بررسی توسط تیم تحریریه منتشر میشود.