اسب چمــوش در بــرابــر کودک باهــوش

۱ ۲ ۳ ۴ ۵ ۶

۱۹۸۶ TOYOTA MR۲ vs. ۱۹۸۵ FERRARI ۳۰۸ GTSI QV

به گزارش پایگاه خبری «عصر خودرو»، جدال پیش رو نه جدال قدرت و گشتاور بلکه جدال انتقال حداکثر لذت رانندگی است و نام MR۲ و ۳۰۸ در تاریخ هر دو خودروساز از معتبرترین نام‌ها به شمار می‌آیند. فرمت نشیمن ۲ نفره از نوع ۲+۲، پیشرانه وسط و متحرک عقب، ۳ ویژگی‌ بارز و اما مشترک میان تویوتا MR۲ و فراری ۳۰۸ است که تنها برای دستیابی به حس سواری لذت‌بخش، پایدار و سریع گرد هم آمده‌اند. هر دو خودرو در میان سایر مدل‌های تولیدی کمپانی نامی شناخته‌ شده و معتبر هستند که حتی امروزه نیز نگاه‌های متفاوت خودرودوستان را به خود جلب می‌کنند.

  اسب مشهور
فراری ۳۰۸ در سال ۱۹۷۵ با زبان جدید طراحی که از شاهکارهای لئوناردو فیوراوانتی از موسسه پینین‌فارینا، با نقوش طراحی فراتر از زمان که بعدها پایه گذار زبان طراحی محصولات فراری در دو دهه ۸۰ و ۹۰ میلادی شد، به منظور جانشینی مدل محبوب دینو ۲۴۶ به تولید رسید. ۳۰۸ به مدت یک دهه (تا سال ۱۹۸۵) به تولید رسید و در این میان با تیراژ بسیار زیاد تولید به پرفروش‌ترین فراری تاریخ شهرت یافت که البته استقبال گرم فروش‌اش را نیز مدیون برخی میانه‌روی‌های طراحی در بخش فنی است. ۳۰۸ با تکیه بر پیشرانه کم حجم و نه‌چندان قدرتمند (برخلاف سایر محصولات فراری) قیمت بسیار پایینی داشت و از این رو از دیدگاه قیمت پایین‌ترین محصول تولید شده از سوی فراری به‌شمار می‌آمد که از قضا همین قیمت پایین موجب محبوبیت این مدل میان علاقه‌مندان این برند شد چرا که با ورود مدل ۳۰۸ به بازار بسیاری از افراد سرانجام توانستند مالک خودرو با لوگوی اسب مارانللو شوند. ۳۰۸ GTSI QV مدل ۱۹۸۵ آخرین سری تولیدی اتاق ۳۰۸ فراری و پیش از جایگزینی و یا به عبارت مناسب‌تر، ارتقای فنی و ورود مجدد به بازار با نام ۳۲۸ به حساب می‌آید. این مدل از پیشرانه کم‌حجم ۲.۹ لیتری V۸ از نوع تویین‌کم ۳۲ سوپاپ بهره می‌برد که با کد QV ا‌(Quattro Valvole با تلفظ کوآترو ول‌وُله به معنای ۴ سوپاپ) از پیشرانه مدل‌های پیشین متمایز می‌شود. این پیشرانه با تکیه بر سیستم تزریق سوخت انژکتور سری K-Jectronic کمپانی بوش آلمان قدرتی برابر با ۲۳۰ اسب بخار و گشتاور ۲۵۵ نیوتن‌متر تولید می‌کند که با  مد نظر قرار دادن وزن ۱.۳ تنی آن چندان جذاب به‌نظر نمی‌رسد. اما با همین میزان توان عملکرد ۳۰۸ GTSI QV شتاب صفر تا ۱۰۰کیلومتر بر ساعت ۷.۱ ثانیه‌ای و درگ ربع مایل (۴۰۲ متر) ۱۵.۳ ثانیه با حداکثر سرعت ۱۴۶ کیلومتر بر ساعت را به همراه داشت که به کمک ترمز‌های دوجداره هوا خنک دیسکی در هر چهار چرخ تنها با طی مسافت ۴۴ متر از سرعت ۱۰۰ به حالت سکون می‌رسید. ۳۰۸ GTSI QV در زمان تولید در حدود ۶۰ هزار دلار قیمت داشت.

گمنامِ خوشنام
MR۲ را «آقای ۲» نیز خطاب می‌کنند چرا که دو حرف MR کلمه اختصار برای خطاب قرار دادن مرد در متون نگارشی رسمی در زبان انگلیسی است. اما نام این مدل در حقیقت از ترکیب حروف اول کلمات Mid-engine/Rear wheel drive/۲ seater به معنای خودرو پیشرانه وسط متحرک عقب ۲نفره تشکیل شده ‌که در عین دقت در بیان ویژگی‌های خودرو، کاملا بی‌اصالت است. MR۲ حاصل تصمیم‌گیری مدیران ارشد وقت تویوتا در دهه ۸۰ میلادی به منظور تولید خودرویی اسپرت با سواری لذت‌بخش و در عین حال اقتصادی و به عبارت دیگر نتیجه ترکیب چند فاکتور نامتناسب با یکدیگر بود که تنها از دست ژاپنی‌ها بر‌می‌آمد. به صورت کلی ژاپنی‌ها تا پیش از تولد اسامی چون سوپرا، ایمپرزا و GT-R تجربه و مهارت چندانی در ساخت خودروهای اسپرت و سریع نداشتند و چون بر مصرف سوخت کم و دوام تمرکز کرده بودند، در همین راستا نیز به شهرت رسیدند. هر چند خودرویی چون ۲۰۰۰GT مثال نقض محکمی بر این گفته به حساب می‌آید اما تیراژ بسیار محدود تولید آن (۳۵۱ دستگاه) نشان از عدم موفقیت پروژه تنها ابرخودرو ژاپنی است.
MR۲ نسل اول (W۱۰) با وجود داشتن ظاهری نیمه اگزاتیک در طراحی بیرونی خود آن هم دربرابر فریاد اصالت فراری ۳۰۸ به واقع چیزی برای عرضه کردن ندارد و از این رو تمام توان خود را در بخش فنی به معرض نمایش می‌گذارد. پیشرانه کم حجم و ظریف MR۲ یک نمونه ۴ سیلندر خطی ۱.۶ لیتری است که سر‌سیلندر تویین کم ۱۶ سوپاپ آن شاهکار کمپانی یاماهاست. این پیشرانه که پیشتر در پلت‌فرم AE۸۶ تویوتا استفاده شده بود به دورگیری سریع و خط قرمز افسانه‌ای ۷۵۰۰ دور بر دقیقه شهرت داشت. خروجی توان این پیشرانه ظریف که از سیستم پاشش سوخت انژکتوری سری L-Jetronic کمپانی بوش آلمان بهره می‌برد عدد ۱۱۲ اسب بخار برای قدرت و ۱۳۱ نیوتن‌متر برای گشتاور است که نمود چندان خوبی در برابر فراری ندارد. با این وجود به کمک گیربکس ۵سرعته دستی و وزن تقریبی ۱.۰۶ تنی شتاب صفر تا ۱۰۰ برابر با ۸.۷ ثانیه و درگ ربع مایل برابر ۱۶.۶ با حداکثر سرعت ۱۳۰ کیلومتر بر ساعت دارد. MR۲ در هر چهار چرخ دارای ترمز‌های دیسک هوا‌خنک است که در محور عقب از نوع تک‌ و در محور جلو از نوع دو‌جداره است و با طی مسافت ۴۵.۵ متر از تندی ۱۰۰کیلومتر بر ساعت به حالت سکون می‌رسد. MR۲ در زمان تولید در حدود ۱۵ هزار دلار قیمت داشت.

رو در رو
آنچه در سواری با MR۲ جلب توجه می‌کند این است که همه چیز از پدال‌ها و فرمان تا خود خودرو، راندن MR۲ بسیار ساده و در عین حال هدفدار است. نمای داخلی MR۲ را می‌توان اگزاتیک اما ارزان توصیف کرد. استفاده از پلاستیک فراوان سخن از ذهنیت اقتصادی برند مادر دارد. اما با روشن شدن پیشرانه بار اول لبخند بر لبان مالک خشک خواهد شد. البته برای این پیشرانه ظریف کاملا طبیعی است چرا که تا دور ۴۵۰۰ هیچ تفاوتی با پیشرانه یک خودرو سدان خانوادگی ژاپنی ندارد. اما به محض عبور از مرز ۴۵۰۰ سیستم T-VIS منیفولد ورودی هوا به ناگه باز شده و پیشرانه با غرشی عجیب جان گرفته و برای ورود به دنده بعدی تا مرز ۷۸۰۰ دور در دقیقه به سادگی اوج می‌گیرد. با وجود باریک بودن تایر‌ها و تعلیق معمولی مک‌فرسون در هر دو محور، سواری با MR۲ بسیار پایدار و لغزش‌‌های جانبی مینیمم است چراکه سیستم تعلیق MR۲ از سوی تویوتا طراحی و از سوی مهندسان کمپانی انگلیسی لوتوس تنظیم شده است. هر جا که MR۲ در قدرت نمایی کم بیاورد از ماهیت وجودی و شخصیت بخصوصش برای مالک مایه می‌گذارد. پس از سواری با MR۲ نشستن پشت فرمان ۳۰۸ بیشتر شبیه تفاوت میان تحلیل دو رویکرد خام و پخته است. ۳۰۸ در دوران تولید خود ارزان‌ترین و ‌دم‌دست‌ترین فراری موجود بود اما نگذارید که این حقیقت شما را از آن روی سکه ۳۰۸ GTSI QV غافل دارد. پیشرانه با تک‌استارت روشن شده و باغرشی سریع به دور ایده‌آل بازمی‌گردد. بر خلاف MR۲ همه چیز در ۳۰۸ سنگین و خشک است. کلاچ سنگین را که بگیرید، دنده به آرامی اما با صدای تقه ظریف ویژه محصولات کلاسیک فراری که از برخورد شیفتر کرومی با کانال فلزی پنل دنده‌ها ایجاد می‌شود، شروع به حرکت می‌کند. ۳۰۸ از هر نظر بزرگ‌تر، سنگین‌تر و متوازن‌تر از MR۲ است اما همچنان نیاز است تا با پدال گاز رفتار متینی داشته باشید چرا که گشتاور پیشرانه با وجود وزن درخور توجه خودرو به اندازه‌ای هست که هر آن چرخ‌های عقب فاقد سسیتم‌های کنترلی را از ‌مسیر خارج کند. سواری با فراری هرگز ساده نبوده و نخواهد بود اما هرچه بیشتر تحت فشار قرار می‌گیرد، رفتار کنترل‌شده‌تری از خود بروز می‌دهد.

سخن پایانی
بحث بر سر برتری نبوده و نیست. هر یک از دو خودرو در کلاس خود برترین عملکرد را نشان می‌دهند. پورشه ۹۱۴ و فیات-برتونه X۱/۹ از بنیانگذاران خودروهای موتور وسط ارزان‌قیمت بودند اما این تویوتا بود که مفهوم موتور وسط را ارتقا بخشید و به بوته آزمایش گذارد. پیشرانه مطمئن و بادوام و انجام کارهای تعمیراتی و تهیه قطعات آن ساده است. MR۲ منبع سواری لذت‌بخش عاری از تجملات و هزینه‌های اضافه است. ۳۰۸ GTSI QV اما ابعادی بسیار مهندسی شده دارد و ویژگی‌های فنی آن در مقایسه با قیمت بسیار سریع و درخور توجه است هرچند شتاب آن چون ماسل‌کارهای آمریکایی وحشی و کوبنده نیست اما در نت خروجی اگزوزها دست کمی از پیشرانه‌های V۸ آمریکایی ندارد، دست‌کم نیاز شما به سیستم صوتی را به سادگی مرتفع می‌کند. تهیه قطعات ساده است اما هزینه آنها به موازات نام و برند فراری به آسمان‌ها اوج می‌گیرد و زمانی که به سرویس اساسی ۳۰ هزار کیلومتر برسید به احتمال زیاد از تملک آن پشیمان خواهید شد. 
قیمت حدودی امروزی نمونه نمایشگاهی، نمونه سرپا و نمونه زیرپایی۳۰۸ GTSI QV به ترتیب برابر ۳۹، ۲۳.۵ و ۱۴.۵ هزار دلار و برای MR۲ به ترتیب برابر ۴.۸، ۲.۲ و ۱ هزار دلار است که با مد نظر قرار دادن توانایی‌های آن در مقایسه با ۳۰۸ برای یک رانندگی لذت‌بخش بی‌دردسر گزینه بسیار مناسبی به چشم می‌آید.