چندوچون قیمت‌گذاری دو بلوک ایران خودرو و سایپا

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی «عصر خودرو» به نقل از فارس، اسماعیل غلامی از معاونان سازمان خصوصی سازی که در آماده سازی و قیمت گذاری شرکت های مشمول اصل ۴۴ و دیگر شرکت های دولتی نقش ویژه ای دارد، چندوچون قیمت گذاری دو بلوک ۱۸ درصدی ایران خودرو و سایپا و دلیل عدم حضور مشتریان خارجی برای این دو بلوک را تشریح کرد.
این دوبلوک در حالی از روزهای دوشنبه و سه شنبه گذشته در بازار اول معاملات عرضه شده اند که چند مشتری جدی برای خرید هر دو بلوک به میدان رقابتی آمده اند و به نظر می رسد به دلیل اهمیت خرید یک یا هر دو بلوک خودروسازها و کسب حداقل یک عضو هیات مدیره،این رقابت به زودی پایان نرسد.
در این میان برخی از کارشناسان براین باورند قیمت گذاری پایین این دو بلوک از دلایل اصلی حضور ۴-۵ گروه متقاضی خرید است، نکته ایی که غلامی به آن پاسخ داده است.
عوامل موثر در قیمت گذاری بلوکی خودروسازها
**تعیین ۳۰۰ تومانی قیمت هر سهم دو بلوک ۱۸ درصدی ایران خودرو و سایپا به علاوه ۸۰ و ۵۰ درصد بر چه مبنایی بود؟
غلامی: قیمت گذاری سهام بلوکی شرکت ها اصولا با تکیه بر چند عامل از جمله آئین نامه قیمت گذاری و تعداد سهام فعال است. ازطرف دیگر متغیرهایی چون ترکیب سهامداران، ارزش روز بازار، حساب های دفتری، تجزیه و تحلیل های آماری و سودآوری نیز از اهمیت به سزایی برخوردارند.
مبنای اضافه شدن ۸۰ و ۵۰ درصد به قیمت پایه سهام این دو شرکت نیز طبق تجربیات موجود و تحقیق های صورت گرفته است. در این رابطه نتیجه واگذاری بلوکی ۱۵۰۰ شرکت در دنیا بررسی شده است، علاوه بر این در تعیین قیمت بلوک ۱۸ درصدی ایران خودرو موضوع واگذاری ۳۲ درصد از سهام بانک پارسیان توسط این شرکت مدنظر بود.
**اما برخی اعتقاد دارند قیمت گذاری این بلوک ها پایین بوده که موجب حضور چند مشتری پر و پاقرص شده است.
غلامی: اینگونه نیست. تعیین نرخ پایه برای این بلوک ها با در نظر گرفتن همه عوامل و با هدف حمایت از منافع دولت و همچنین با توجه به شرایط خریداران بوده است، حضور چند متقاضی برای خرید این دو بلوک نشان از جذابیت در سرمایه گذاری شرکت های بزرگ خودرویی دارد.
مزیت حضور چندین متقاضی در این است که احتمال تبانی به حداقل رسیده و چند گروه مخالف با یکدیگر رقابت می کنند. این جریان موجب می شود با رقابت سالم، قیمت واقعی و نهایی سهام تعیین شود و حاشیه هایی مانند ارزان و گران فروشی سهام حذف شوند.
**با این اوصاف شما از تعیین قیمت دو بلوک ایران خودرو و سایپا رضایت دارید؟
غلامی: بله، استقبال متقاضیان خرید این بلوک ها و افزایش قیمت هر سهم این دو بلوک در هفته گذشته و امرز نشان داد قیمت های اعلامی مناسب بوده و با به قیمت رسیدن واقعی این بلوک ها، یک میلیارد و ۱۳۴ میلیون سهم ایران خودرو و یک میلیارد و ۸۷۲ میلیون سهم سایپا برای اولین بار در تاریخ حیات این دو شرکت در بورس جابجا خواهد شد.
**چرا برخلاف اعلام قبلی و مانند دیگر عرضه های عمده شرکتها، خبری از مشتریان خارجی برای دو بلوک ایران خودرو و سایپا نشد؟
غلامی: خارجی ها قبلا اعلام حضور کرده و مشتاق خرید بودند اما با کاهش حجم بلوک قابل عرضه از ۳۸ به ۱۸ درصد کنار کشیدند چون مالکیت ۱۸درصدی سهام مدنظرشان نبود. آنها مایل بودند با خرید بلوک ۳۸ درصدی این دو شرکت بزرگ خودروساز تکنولوژی های روز دنیا را نیز وارد کنند، همان اتفاقی که برای هیوندا و دیگر خودروساز های بزرگ دنیا رخ داد. از طرف دیگر این موضوع را هم باید در نظر گرفت که اگر خارجی ها موفق به خرید ۱۸ درصد از سهام دو شرکت ایران خودرو و سایپا می شدند و تکنولوژی را وارد نمی کردند این دو شرکت به انبار ماشین های خارجی تبدیل می شد.
**چه تضمینی بود که اگر خارجی ها بلوک ۳۸ درصدی را خریداری می کردند حاضر به ورود تکنولوژی روز می شدند؟
غلامی: خیلی راحت. شرط می گذاشتیم با خرید ۳۸ درصد سهام، تکنولوژی نیز وارد می شد. این اتفاق موجب می شد به مانند هیوندا در عرض سه سال تنوع محصولات قابل توجهی ایجاد شود. در این رابطه باید بگویم در گذشته مالک ۵۰درصد به علاوه یک سهم شرکتی حق اعمال مدیریت داشت اما براساس استانداردهای حسابداری، با سهام ” قابل نفوذ ملاحظه ” می توان در مدیریت بنگاه ها نقش داشت.
**با گذشت یکی دو روز از عر ضه بلوک های ایران خودرو و سایپا در بورس، از قرار معلوم برخی گروه ها بابت مطالبات خود از دولت وارد میدان رقابت شده اند. آیا چنین رویه ای درست است؟
غلامی: خیر. به هیچ وجه. براساس قانونی که از اول سال جاری اجرایی شده، مطالبات گروه های مختلف از دولت بعد از فروش بنگاه ها صورت می گیرد و بدهی دولت از محل درآمد واگذاری ها پرداخت می شود. در صورتی که شرکتی به فروش نرسد معادل سهام قابل واگذاری به طرف طلبکار داده می شود.
بر این اساس هیچ گروهی حق ندارد بابت طلب از دولت اقدام به خرید بلوک های ۱۸ درصدی ایران خودرو و سایپا کند. این در حالی است که هر خریدار باید ضمن ارائه ضمانت های لازم و پرداخت ۳ درصد ارزش معامله ، در صورت برنده شدن باید نسبت به پرداخت وجه نقد معامله اقدام کند. از طرف دیگر گروه های طلب کار از
دولت برای حضور در میدان رقابت آن دسته از شرکت هایی که به صورت مزایده و بورس واگذار می شوند باید از دولت مجوز بگیرند که تا کنون به هیچ مجموعه ای چنین مجوزی داده نشده است.
**حضور سازمان اقتصادی کوثر در عرضه دو بلوک خودروسازها ناشی از طلب از دولت نیست؟
غلامی: خیر. بنیاد شهید حدود ۴۵۰ میلیارد تومان طلب داشت که اواخر سال گذشته با واگذاری ۴۹ درصد از سهام نیروگاه دماوند تسویه حساب شده. بنابراین سازمان اقتصادی اگر هم تمایل به خرید یک یا هر دو بلوک عرضه شده باشد بابت طلب از دولت نبوده و مانند یک خریدار عادی وارد میدان رقابت شده است.
واگذاری تدریجی یا بلوکی ۲۰ درصد باقی مانده
**با این اوصاف و بعد از فروش بلوک های ۱۸ درصدی ایران خودرو و سایپا، تکلیف ۲۰ درصد باقی مانده این دو شرکت چه می شود؟
غلامی: بخشی از این درصد طی هفته های آغازین سال به صورت تدریجی در بورس عرضه شد. بعد از واگذاری بلوک های ۱۸ درصدی نیز یا عرضه تدریجی ۲۰ درصد باقی مانده سهام پیگیری خواهد شد و یا اینکه احتمال عرضه بلوکی آنها وجود دارد. فعلا نمی شود اعلام قطعی کرد و به شرایط بستگی دارد.
اما مسلما ۲۰ درصد باقی مانده ایران خودرو و سایپا را نمی توانیم نگه داریم و باید در سال جاری واگذار کنیم چون این دو شرکت در گروه یک واگذاری ها داشته و در قانون بودجه ۸۹ دولت لحاظ شده اند.